စိုက်ပျိုးစီးပွား မြင့်မားစေရန် ကြိုးစားကြမည် တွဲလက်ညီ

မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရွယ်အစားအရ ကြီးမားသော (a sizeable country) နိုင်ငံစာရင်းတွင် ပါဝင်ပြီး မြစ်ချောင်းအင်းအိုင်ပေါများကာ ရေချို အရင်းအမြစ် ကြွယ်ဝမှုအရ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၉၃ ခုတွင် အဆင့် (၁၂) ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် မြန်မာ့ရေချို အရင်းအမြစ်များ၏ ၆ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကိုသာ လျှပ်စစ်ထုတ်ဖို့အတွက်၊ စိုက်ပျိုးရေ၊ သောက်သုံးရေအတွက် အသုံးပြုနိုင်ပေသေးသည်။ ဆိုလို သည်မှာ တိဗက်နှင်းတောင်တန်းများ မှ ရေခဲများအရည်ပျော်ပြီး မြန်မာ နိုင်ငံ၏ မြစ်ချောင်းများ အတွင်း ဖြတ် သန်းစီးဆင်းမှုသည် တစ်နှစ် (ဥပမာ) ဂါလံ ၁၀၀ ရှိသည်ဆိုပါစို့။ ထိုထဲမှ ၆ ဂါလံကိုသာ   (ဆည်ဆောက်၊ မြစ်ရေတင်ပြီး) လျှပ်စစ်ထုတ်ရန်၊ စိုက်ပျိုးရေအဖြစ် အသုံးပြုရန် စသည်တို့အတွက် အသုံးချနိုင်သေးပြီး ကျန်တာကို မိမိတို့ ဘာမှမသုံးနိုင်ဘဲ သမုဒ္ဒရာထဲစီးဆင်း ရောက်ရှိသွားလေသည်။

လက်ရှိအခြေအနေ

ရှေးဘုရင်များလက်ထက်မှ ယနေ့အထိ ခေတ်အဆက်ဆက် ဆည်မြောင်းပညာရပ်များဖြင့် ရေသွယ်ယူ စိုက်ပျိုးခဲ့ရာ ယနေ့မြန်မာနိုင်ငံသည် စားနပ်ရိက္ခာဖူလုံယုံမျှမက နိုင်ငံရပ်ခြားသို့ပါ တင်ပို့ရောင်းချနိုင်နေပြီဖြစ်သည် ။ သို့သော် ရေအရင်းအမြစ်အသုံးချနိုင်မှု လက်ရှိအခြေအနေမှာ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် သူတို့ထက် နောက်ကျနေကြောင်း ကိန်းဂဏန်းများက ဖော်ပြနေပေသည်။ အိမ်နီးချင်း ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဆည်ကြီး ပေါင်း ၆၈၂ ခုရှိပြီး ၊ ဗီယက်နမ်တွင်ဆည်ပေါင်း ၇၃၀၀ ခန့် ရှိပါသည်။ ထိုမျှမက ဗီယက်နမ်တွင် လက်ရှိ ရေအားလျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်ရန် ဆည်ပေါင်း ၁၁၀၀ ( အချို့ တည်ဆောက်ပြီးစီး ၊ အချို့ တည်ဆောက်ဆဲ ) တည်ဆောက်လျက်ရှိကာ ၎င်းတို့အားလုံးပြီးစီးပါက လျှပ်စစ်မဂ္ဂါဝပ် ၃၇၀၀၀ ထွက်ရှိမည်ဖြစ်ပါသည်။ တရုတ်နိုင်ငံတွင် ဆည်ပေါင်း ၉၈၀၀၀ ခန့်ရှိပြီး အမေရိကတွင် ဆည်တစ်သိန်းခန့်ရှိပါသည်။ မြန်မာပြည်တွင် ရေလှောင်တမံ ၂၄၇ ခုအပါအဝင် ဆည်တာတမံ ရေပေးဝေရေး အဆောက်အဦပေါင်း ၆၆၂ ခုရှိပါသည် ။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် စိုက်ဧက ၆၅ သန်းရှိပြီး ၎င်းတို့၏၂၈ ရာခိုင်နှုန်း၊ ဗီယက်နမ်တွင် စိုက်ဧက ၂၃ သန်း ရှိပြီး ၎င်းတို့၏ ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း၊  မြန်မာနိုင်ငံတွင် စိုက်ဧက ၃၁သန်း ရှိပြီး ၎င်းတို့၏ ၁၉ ရာခိုင်နှုန်းကို ဆည်ရေ ပေးဝေနိုင်ပါသည်။ သီးနှံထွက်ရှိမှုအနေဖြင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ထိုင်းနိုင်ငံသည် သူ၏လူဦးရေ ၇၁ သန်း ပြည်တွင်းထွက်‌ ကောက်ပဲသီးနှံများဖြင့် ဝလင်စွာကျွေးနိုင်သည့်အပြင် ကမ္ဘာကို ကောက်ပဲသီးနှံ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၆ ဘီလီယံဖိုး တင်ပို့ရောင်းချနိုင်ခဲ့ပါသည်။ ( တစ်ဘီလီယံ သည် ဒေါ်လာ သန်း ၁၀၀၀ ဖြစ်ပါသည်။) ဗီယက်နမ်နိုင်ငံသည် ၎င်း၏ လူဦးရေ ၁၀၁ သန်းကို ဝလင်စွာ ကျွေးနိုင်သည့်အပြင် စိုက်ပျိုးထုတ်ကုန်၊ သစ်တောထွက်၊ ငါးတို့ကို ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ကမ္ဘာသို့ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ဘီလီယံ ၇၀ ဖိုး တင်ပို့ခဲ့ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံမှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်းကမ္ဘာသို့ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄ ဘီလီယံဖိုးသာ ကောက်ပဲသီးနှံ တင်ပို့နိုင်ခဲ့ပါသည်။ ပြီးခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း ဗီယက်နမ်သည် ကော်ဖီတစ်မျိုးတည်းကိုပင် ကမ္ဘာသို့ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၈ ဒသမ ၂ ဘီလီယံဖိုးတင်ပို့ခဲ့ပါသည်။ ( မြန်မာ့ကောက်ပဲသီးနှံ ထုတ်ကုန်အဝဝ တင်ပို့မှုတန်ဘိုး၏ ၂ဆဖြစ်ပါသည်။) ဗီယက်နမ်သည် ကမ္ဘာတွင် တရုတ်ပြီးလျှင် ဒုတိယအများဆုံး ဆန်တင်ပို့သူဖြစ်ပြီး၊ ဘရာဇီးလ်ပြီးလျှင် ကမ္ဘာကို ကော်ဖီဒုတိယတင်ပို့မှု အများဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ပါသည်။

ရှေ့ဆက်ရန်ခရီးနှင့် အနာဂတ်မျှော်မှန်းချက်

ဤတွင် မြန်မာ့ဆည်မြောင်းသည် မြန်မာ့စိုက်ပျိုးရေးကို ပိုမိုထိရောက်စွာ ပံ့ပိုးအထောက်အကူပြုဖို့၊ မြန်မာလူထုအတွက် လျှပ်စစ်ထုတ်ဖို့ ရေ အားလျှပ်စစ်ဆည်များ တည်ဆောက်ဖို့၊ မြစ်ရေတင်လုပ်ငန်းများ တိုးချဲ့ဆောင်ရွက်ရန် စနစ်တကျ လယ်ယာမြေဖော်ထုတ်ခြင်းများ ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ဖို့ ရှေ့ခရီးဆက်ရန် လိုအပ်နေကြောင်းတွေ့ရှိရပါသည်။ တည်ဆောက်ပြီးရှိရင်းစွဲတို့ကို ထိန်းသိမ်းရန် လိုအပ်ကြောင်း အထူးပြောရန်မလိုပါချေ။ ထင်ရှားသည့်သာဓကတစ်ခုအနေဖြင့် အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ တစ်ခုတည်းသော မြစ်ကြီးဖြစ်သော နိုင်းလ်မြစ်ပေါ်တွင် တည်ဆောက်ထားသည့် 'အာဆွမ်' တမံသည် အီဂျစ်နိုင်ငံ စိုက်ဧက ၁၀ သန်း ၏ ၉၅ % ကို ဆည်ရေပေးဝေနိုင်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် မြစ်မကြီးလေးခု (ဧရာဝတီ ၊ ချင်းတွင်း ၊ သံလွင် ၊ စစ်တောင်း) ရှိသည့်အနက် စစ်တောင်းမြစ်မကြီး ပေါ်တွင်သာ အထက်ပေါင်းလောင်းဆည်၊ ဆောင်ရွက်ဆဲ အလယ်ပေါင်း‌လောင်းဆည်၊ အောက်ပေါင်းလောင်းဆည်များ တည်ဆောက်နိုင်ပြီး၊ ကျန်သုံးခုပေါ် ၌ မြစ်မကြီးများပေါ်တွင် ဆည် မတည်ဆောက်နိုင်သေးပါ။ မြစ်လက်တက်များပေါ်တွင်သာ တည်ဆောက်နိုင်ပါသေးသည်။ မြန်မာ့စိုက်ပျိုးရေးကဏ္ဍ အထွက်တိုးဖို့ သူများနှင့်အမှီလိုက်ရန် စိုက်ဧကချဲ့ထွင်နိုင်ဖို့ အခြေခံအဆောက်အဦများ များစွာလိုအပ်နေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။

အခွင့်အလမ်း

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရေချိုမြစ်‌ချောင်း အရင်းအမြစ်ပေါများခြင်း၊ ရေလှောင်တမံအများစုကို တည်ဆောက် ရန်အတွက် မြေသား၊ ကျောက်၊ သဲ စသည့် သဘာဝပစ္စည်းများပေါများခြင်း၊ ရေပေးဝေရေး အခြေခံ အဆောက်အဦများ တည်ဆောက်ရန်အတွက် အတွေ့အကြုံရှိ ပညာ ရှင်များရှိခြင်း၊ (အိမ်နီးချင်းများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက) လုပ်သားခ ဈေးသက်သာခြင်း၊ တည်ဆောက်ရေးပစ္စည်းများ (အခြားနိုင်ငံများထက် ဈေး သက်သာနေသေးခြင်း) စသည့်အခွင့် အလမ်းများရှိနေပါသည်။ မြန်မာ့ရေအရင်းအမြစ်များမှ လျှပ်စစ် မဂ္ဂါဝပ် ၇၀၀၀၀ ခန့် ထုတ်လုပ်နိုင်မည်ဟု ပညာရှင်များက တိုင်းတာထုတ်ပြန်ထားပါသည်။ အကြီးစား၊ အလတ်စား၊ အသေးစား ရေအားလျှပ်စစ်ဆည်များ တည်ဆောက်ရန်သာလိုပါသည်။ မြန်မာတစ်ပြည်လုံး ၂၄ နာရီ လျှပ်စစ်မီးလင်းရန် မဂ္ဂါဝပ် ၈၀၀၀ လိုအပ်ပြီး ယခုအခါ ပြည်တွင်းမှ မဂ္ဂါဝပ် ၄၀၀၀ ခန့်သာ ထုတ်လုပ်နိုင်ပါသည်။ အများစုမှာ ဘီလူးချောင်း ၊ ရဲရွာ ၊ ပေါင်းလောင်းစသော ရေအားလျှပ်စစ်ဆည်များမှ ဖြစ်ပါသည် ။

သီးနှံအထွက်တိုးလျှင် ဈေးကွက်ဝေစုအနေဖြင့်လည်း မိမိနိုင်ငံအနီးတွင်ပင် ကြီးမားစွာရှိနေပါသည်။ ထိုင်းနှင့် ဗီယက်နမ်တို့သည် ၎င်းတို့၏ ကောက်ပဲသီးနှံထွက်ကုန်အများစုကို တရုတ်နှင့်ဂျပန်တို့သို့ တင်ပို့ပါသည်။ ၎င်းတို့နောက်တွင်မှ ဥရောပနှင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်းတို့သို့တင်ပို့ပါသည် ။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ တစ်နှစ်အတွင်း ပြည်တွင်းစားနပ်ရိက္ခာ ထုတ်လုပ်မှုသည် ထိုနိုင်ငံ၏ လူဦးရေအားလုံးကို တစ်နှစ် အတွင်း အာဟာရပြည့်ဝစွာ ကျွေးနိုင်ပါက ၎င်းကို " နိုင်ငံ၏ ရိက္ခာဖူလုံမှုအချိုး ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း” ( overall self sufficiency rate 100% ) ရှိသည်ဟုခေါ်ပါသည်။ ဂျပန်၏ ဖူလုံမှုအချိုး မှာ ၃၈ ရာခိုင်နှုန်း ( ဂျပန်လူဦးရေ သန်း ၁၂၀ အနက် လူဦးရေ ၄၅ ဒသမ ၆ သန်း) အတွက်သာ ဂျပန်ပြည်တွင်းမှ စားနပ်ရိက္ခာထုတ်လုပ်နိုင်ပါသည်။ တရုတ်နိုင်ငံ၏ ထိုအချိုးမှာ ၆၈ ရာခိုင်နှုန်း ဖြစ်ရာ တရုတ်ပြည် လူသန်း၁၄၂၀ အနက်မှ လူသန်း ၉၀၀ စာမျှသာ ပြည်တွင်းမှ နှစ်စဉ်ထုတ်လုပ်နိုင်ပါသည်။၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း တရုတ်နိုင်ငံသည် အမေရိကထံမှ ပဲပုပ် တစ်မျိုးထဲကိုပင် မက်ထရစ်တန် သန်း ၉၀ ခန့်ဝယ်ယူတင်သွင်းခဲ့ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ စိုက်ပျိုးထုတ်ကုန် အများစုကိုလည်း တရုတ်ပြည်သို့ တင်ပို့ပါသည်။ တရုတ်နှင့်ဂျပန် ၂ နိုင်ငံပေါင်း လူသန်း ၆၀၀ ခန့် အတွက် စားနပ်ရိက္ခာ လိုအပ်နေရာ အနီးမှ ဗီယက်နမ်နှင့် ထိုင်းတို့သည် ချမ်းသာသော ထိုနှစ်နိုင်ငံ၏ ကြီးမားသော ဈေးကွက်ကြီးဆီ လမ်းပေါက်နေကြပြီဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည်လည်း ဝယ်လက် နိုင်ငံ၏ စံသတ်မှတ်ချက်များနှင့်အညီ တိုးချဲ့ထုတ်လုပ်တင်ပို့နိုင်ဖို့သာလိုပေသည်။

အခက်အခဲများနှင့် စိန်ခေါ်မှုများ

လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဒေသအခြေအနေများ၊ စီးပွားရေးအခြေ အနေများ၊ အချို့နေရာများတွင် နည်းပညာ စိန်ခေါ်မှုများ၊ ငလျင်၊ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု၏ အကျိုး ဆက် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တို့ကြောင့် ဆည်မြောင်းအဆောက်အဦများ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ တည်ဆောက်ခြင်းတို့အတွက် အခက်အခဲနှင့် စိန် ခေါ်မှုများ မည်သည့်ခေတ်ကနှင့်မျှ မတူအောင်ကြုံတွေ့လာကြရပါသည် ။

ဆည်မြောင်းနှင့်ရေအသုံးချမှုစီမံခန့်ခွဲရေးဦးစီးဌာန၏ အားထုတ်မှု

ထို့အတွက် ဆည်မြောင်းနှင့်ရေအသုံးချမှုစီမံခန့်ခွဲရေးဦးစီးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများ (အရာထမ်း/အမှုထမ်းများ) သည် နိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ လမ်းညွှန်ချက်များအတိုင်း စိန်ခေါ်မှုအခက်အခဲများကို အကောင်းဆုံး လျှော့ချဖြေရှင်း ကျော်လွှားနိုင်ရေးအတွက် ကြိုတင်ကြံဆ ဆွေးနွေးခြင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံတမံကြီးများဆိုင်ရာအမျိုးသားကော်မတီ (MNCOLD)၊ မြန်မာနိုင်ငံအင်ဂျင်နီယာအသင်းချုပ် စသည်တို့၏ ဦးဆောင်မှု ခံယူလက်တွဲအလုပ်လုပ်ခြင်း၊ အလုပ်ရုံ ဆွေးနွေးပွဲများကျင်းပပြီး အသိပညာအတွေ့အကြုံ ဖလှယ်ကာ အကောင်းဆုံး အကြံ ဉာဏ်များ ဖော်ထုတ် လက်တွေ့အသုံးချဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါသည်။ စိန်ခေါ်မှုအခက်အခဲများကို အကောင်းဆုံး ကြံ့ကြံ့ခံ ဖြေရှင်းကာ မိမိတို့တောင်သူများ ပိုမိုအဆင်ပြေ ဘဝတိုးတက်မြင့်မားရေး၊ ရေပေးဝေနိုင်သည့်ဧက စိုက်ဧကတိုးချဲ့နိုင်ရေး၊ ရေအားလျှပ်စစ် ပိုမိုထုတ်လုပ်နိုင်ရေး၊ ရေဘေးကာကွယ်ရေးလုပ်ငန်းများ ပိုမိုထိရောက်ကျယ်ပြန့်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးတို့အတွက် ဌာနဝန်ထမ်းများသည် အမြဲမဆုတ်မနစ် တွဲလက်ညီစွာ တစ်တပ်တစ်အား ပါဝင်ကြိုးပမ်းနေမည် ဖြစ်ပါကြောင်းတင်ပြလိုက်ရပါသည် ။

ကိုပိတောက် (ဆည်/ရေ)